voor de akkerbouw van morgen

Akkerbouw actief aan de slag met versterken biodiversiteit

Meer dan 85% van de akkerbouwers neemt maatregelen om de biodiversiteit bij hun bedrijf te verbeteren. Om die inzet verder te stimuleren, werkt BO Akkerbouw samen met provincie Groningen, Rabobank en Wereld Natuur Fonds aan de BiodiversiteitsMonitor Akkerbouw. Dit instrument zorgt ervoor dat waarderen en belonen van prestaties van akkerbouwers mogelijk wordt op basis van kritische prestatie-indicatoren.

Enquête
Ruim 85% van de akkerbouwers zet zich in om de biodiversiteit te verbeteren. Het gaat vooral om aanleg van akkerranden (bij bijna 40% van de akkerbouwers), verbeteren van de organische stofbalans (bij 35%), meer rustgewassen in het bouwplan (bij ruim 25%), zorgen voor bodembedekking (bijna 25%) en bij gebruik van gewasbeschermingsmiddelen rekening houden met de milieubelasting (circa 20%). Dit zijn de vijf voornaamste prestaties waarmee akkerbouwers de biodiversiteit willen verbeteren, blijkt uit een representatieve enquête die AgriDirect begin 2021 verrichtte in opdracht van BO Akkerbouw.

Verdienvermogen
Onderzoek van Wageningen Economic Research wijst uit dat in de akkerbouw de meerkosten van biodiversiteitsmaatregelen gemiddeld tussen 185 en 324 euro per hectare liggen. De inzet van BO Akkerbouw en haar leden is om meerkosten gecompenseerd te krijgen en daarnaast om akkerbouwers voor hun inzet te belonen. Ofwel, het moet renderen om te investeren in biodiversiteit.

De helft van de akkerbouwers verwacht hierbij vooral dat de afnemers van hun akkerbouwproducten een meerprijs betalen, blijkt uit eerder genoemde enquête. De praktijk wijst uit dat mogelijkheden hiervoor tot nu toe beperkt zijn. Er zijn extra inspanningen nodig. In specifieke marktsegmenten is een meerprijs te verkrijgen voor producten afkomstig van ‘biodiverse akkerbouwbedrijven’. Dit ligt lastiger bij een groot deel van de (internationale) afzetmarkten. Daar waar investeringen in biodiversiteit maatschappelijk gewenst zijn, zou de maatschappij dit ook moeten belonen. Dit vindt ook buiten de akkerbouw alom erkenning.

BiodiversiteitsMonitor Akkerbouw (BMA)
Het verdienmodel voor biodiversiteit is een cruciale succesfactor bij het Deltaplan Biodiversiteitsherstel. BO Akkerbouw is partner van dit samenwerkingsverband van ruim 80 organisaties, dat stapelen van beloning van diverse partijen mogelijk wil maken, op basis van eenduidige kritische prestatie-indicatoren (KPI’s). De BMA moet een sleutelrol vervullen bij de uitwerking van het verdienmodel en de vereiste beloning. De projectpartners creëren met de BMA één gemeenschappelijke taal en één alom te gebruiken set KPI’s.

De voorlopige set van KPI’s wordt getest door groepen akkerbouwers verspreid over het land. Parallel hieraan werken Wageningen University & Research en Louis Bolk Instituut aan een wetenschappelijke onderbouwing van de KPI’s. Na verdere aanscherpingen zal de BMA eind 2022 worden opgeleverd. Overheden en marktpartijen hebben dan een onafhankelijk en geborgd instrument in handen om akkerbouwers te belonen voor hun inspanningen